Bài 2: Tứ vật đào hồng gia Sâm, Truật:

Bài 3: bổ thận địa hoàng hoàn (tức là bài lúc vị thêm tri mẫu, Hoàng bá, Huyền sâm, Lá tre, Quy bản, Mạch môn, Tang phiêu tiêu, Viễn chí, Táo nhân).

Uống viên một ngày 20 - 40g, hoặc dùng thuốc thang ngày 1 thang liều thích hợp.

2.1.2. Khí hư

Do ăn uống không điều độ, dinh dưỡng kém, lao động quá nhọc mệt làm tỳ vị khí hư không sinh huyết.

Triệu chứng: bế kinh vài tháng, sắc mặt vàng, tinh thần mệt mỏi, tay chân lạnh, phù thũng, đầu choáng, hồi hộp, hơi thở gấp, đầy bụng, ăn kém, đại tiện lỏng, miệng nhạt, rêu lưỡi trắng, mạch trầm hoãn.

Phương pháp chữa: kiện tỳ ích khí, sinh huyết.

Bài thuốc

Bài 1: Bổ trung ích khí thang gia giảm:

Bài 2: Sâm linh bạch truật tán ( Đẳng sâm, Bạch truật, Phục linh, Cam thảo, Ý dĩ, Liên nhục, Trần bì, Hoài sơn, Cát cánh,Sa nhân, Biển đậu)

2.1.3.  Lao tổn

Do lo nghĩ quá mức, do các bệnh mạn tính như lao phổi, viêm phế quản hoặc thời kỳ hổi phục của bệnh truyền nhiễm, nhiễm trùng gây các hiện tượng âm hư làm phần huyết kém gây bế kinh.

Triệu chứng: bế kinh vài tháng, người gầy mòn, sắc mặt trắng, hai gò má đỏ, lòng bàn tay chân nóng, miẹng khồ rao, ho khan hoặc khạc ra máu, miệng khổ, tâm phiền, ít ngủ, lưỡi đổ rêu vàng, mạch hư tế sác.

Phương pháp chữa: bổ thận, bổ huyết, hoạt huyết. Nếu hư lao mà phế âm hư (lao phổi): bổ thận âm phế âm.

Bài thuốc:

Bài 1: Bá tử nhân hoàn:

 Hoàn viên mỗi ngày uống 20-30g

Bài 2: Trạch lan thang:

Trạch lan 16g               

Đương quy 12g

 Ngày uống 1 thang với bá tử nhân hoàn.

 Nếu hư lao phế âm hư dùng bài Kiếp lao tán:

 Tán nhỏ ngày uống 12-20g.

2.1.4.  Vị nhiệt:

Do tích nhiệt ở trung tiêu không dẫn xuống làm tổn thương tân dịch và kinh huyết.

Triệu chứng: bế kinh, sắc mặt vàng, gò má đỏ, , tâm phiền, nóng nảy, miệng đắng, họng khô, người gầy, chất lưỡi đỏ, rêu lưỡi vàng khô, có khi tướt miệng lưỡi, mạch huyền tế sác.

Phương pháp chữa: tiết nhiệt tồn âm (giữ tân dịch)

Bài thuốc: Ngọc trúc tán ( Tứ vật thêm Đại hoàng 4g, Mang tiêu 4g, Cam thảo 4g)

2.2.       Phần huyết bị ứ trệ ( thực chứng)

2.2.1. Phong hàn:

Bị lạnh, nước lạnh xâm nhập vào mạch xung nhâm gây bế kinh.

Triệu chứng: kinh nguyệt mất vài tháng, bụng dưới đau lạnh, chân tay không ấm, tức ngực buồn nôn, rêu lưỡi trắng, mạch trầm khẩn.

Phương pháp chữa: ôn kinh tán hàn, thông trệ ( hoạt huyết, hành khí)

Bài thuốc: Lương phương ôn kinh thang:

2.2.2.      Khí uất:

Do tình chí uất ức, khí không thông gây bế tắc kinh mạch làm huyết không thông.

Triệu chứng: bế kinh, sắc mặt vàng, tình chí uất ức, nóng nảy hay cáu gắt, phiền táo, choáng, ù tai, ngực sườn đau, ăn ít, ợ hơi, rêu lưỡi vàng đầy, mạch huyền.

Phương pháp chữa: điều khí giải uất, điều kinh.

Bài thuốc:

Bài 1:  Khai uất nhị trần thang:

 Bài 2: Ô dược tán:

Tán nhỏ mỗi ngày uống 16-20g

2.2.3.      Đàm tắc:

Đàm thấp gây ra chứng béo mập, vô kinh hay bế kinh.

Triệu chứng: người béo mập, bế kinh, không muốn ăn, có lúc buồn nôn mửa, tiểu tiện nhiều, miệng nhạt, rêu lưỡi trắng nhờn, mạch huyền hoạt.

Phương pháp chữa: trừ đàm thấp, điều kinh

Bài thuốc: Thương phụ đạo đàm hoàn (kiện tỳ tiêu đàm hoàn):

Tán nhỏ làm viên mỗi ngày  uống 12 – 16g.

 2.2.4.      Huyết ứ:

Triệu chứng: bế kinh vài tháng, sắc mặt xanh tối, hạ vị căng trướng cự án, miệng không muốn uống, 2 bên lưỡi tía, mạch trầm huyền sác.

Phương pháp chữa: hoạt huyết khứ ứ.

 Bài thuốc:

Bài 1: Cao ích mẫu: mỗi ngày uống lượng cao tương đương 20-30g ích mẫu.

Bài 2: Thông ứ tiễn gia vị:

III.  CHỮA BẾ KINH BẰNG CHÂM CỨU, NHĨ CHÂM.

3.1. Châm cứu:

3.2.1. Do huyết kém gây bế kinh.

Lấy các huyệt ở nhâm mạch, kinh tỳ, kinh thận là chính, dùng phép châm bổ.

Huyệt: Trung cực, Vị du, Khí hải, Túc tam lý.

3.2.2. Do huyết trệ gây bế kinh:

Lấy các huyệt ở nhâm mạch, kinh tỳ, kinh can là chí